Nie wystarczy wiedzieć, że nasz pojazd ma gwinty calowe – trzeba jeszcze wiedzieć jakiego systemu. Brytyjskie połączenia gwintowane to znacznie szersza dziedzina wiedzy warsztatowej. Co to znaczy gwint Withwortha?

W XIX w. każda brytyjska wytwórnia mechaniczna, która miała potrzebę łączenia gwintowanego, wymyślała własny system mocowania. Powodowało to oczywiście kolosalne problemy z wymienialnością i naprawami urządzeń. Wtedy to, w 1841 r. pan Joseph Whithworth opracował standardowy system gwintów grubozwojowych o kącie bruzdy równym 55° i zaokrąglonych krawędziach.

Opracowanie tego standardu okazało się znakomitym rozwiązaniem, stosowanym przez kilka dziesięcioleci nie tylko w całej Europie, ale także w niemal całym świecie. Wiele maszyn i lokomotyw było skręcanych z wykorzystaniem śrub z gwintem Withwortha, który miał niestety pewną poważną wadę. Otóż ponieważ posiadały duży skok, to miały tendencję do samoczynnego luzowania i odkręcania się na skutek drgań.

Kolejne standardy

W 1908 r., a więc w czasach, gdy po świecie jeździło już mnóstwo rowerów, motocykli i samochodów, został opracowany nowy standard gwintów drobnozwojowych, które nadal zachowały kąt bruzdy równy 55°. W następnych latach powstało kilka kolejnych standardów gwintów, które najczęściej występują w angielskich urządzeniach mechanicznych, w tym w pojazdach.

Najczęściej spotykane standardy to:

  • British Standard Withworth – BSW
  • British Standard Fine (drobny) – BSF
  • British Standard Cycle – BSC lub Cycle Engineering Institute – CEI (standard rowerowy)
  • British Association – BA
  • British Standard Pipe (rurowy) – BSP
  • American Unified Coarse (standard gruby) – UNC
  • American Standard Fine (standard drobny) – UNF

Powyższe standardy pokrywają ponad 95% gwintów spotykanych w pojazdach brytyjskich. Niestety, w jednym pojeździe często występuje kilka standardów połączeń gwintowanych, np. wszelkie połączenia, gdzie płyną ciecze, jak przewody paliwowe, olejowe, wodne, posiadają gwinty według standardu rurowego (BSP), w czasie gdy inne połączenia są wykonane np. według standardu BSF i BSW.

Z tego powodu posiadając pojazd brytyjski lub podejmując się jego naprawy, należy zaopatrzyć się w narzędzia tzw. grzebienie do pomiaru skoku, kąta bruzdy i średnicy z podziałką calową.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *